Je hebt een beroerte gehad, een hersenletsel opgelopen of je kampt met de gevolgen van long COVID, en sindsdien merk je dat je concentratie, geheugen of reactiesnelheid niet meer zijn wat ze waren. Cognitieve klachten na een neurologisch voorval zijn verwarrend en beangstigend, maar je staat er niet alleen voor. Bij KineKracht in Waregem begeleiden we patiënten met cognitieve revalidatie via gespecialiseerde neurologische kinesitherapie.
In dit artikel leggen we uit hoe gerichte bewegingstherapie je cognitief herstel ondersteunt, welke behandelingen wij inzetten en voor wie deze aanpak geschikt is.
Kort samengevat
- Dubbeltaaktraining vermindert het valrisico met 25% en verwondingen door vallen met 22,2% bij CVA-patiënten (Pang et al., Stroke, 2018).
- Al na één trainingssessie stijgt het BDNF-niveau meetbaar. Een meta-analyse van 29 studies bevestigt dat regelmatige beweging dit herstellend eiwit structureel verhoogt (Szuhany et al., Journal of Psychiatric Research, 2015).
- Cognitieve training alleen heeft geen significant effect na een beroerte, maar gecombineerd met beweging verbetert het wél geheugen en cognitie, blijkt uit een meta-analyse van 64 studies (O'Donoghue et al., Stroke, 2022).
- Dagelijks krijgen ongeveer 52 Belgen een beroerte. Vroegtijdige revalidatie scoort significant beter op zelfzorg, motoriek en neurologisch herstel (Wei et al., BMC Neurology, 2024).
Waarom cognitieve revalidatie zo belangrijk is
Je brein en lichaam zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Beweging stimuleert de doorbloeding van de hersenen, bevordert de aanmaak van nieuwe zenuwverbindingen en activeert hersengebieden die betrokken zijn bij geheugen, concentratie en planning. Dit vermogen van de hersenen om zich aan te passen en nieuwe verbindingen te vormen, neuroplasticiteit genoemd, vormt de wetenschappelijke basis van cognitieve revalidatie via kinesitherapie. Een sleutelfactor hierbij is BDNF (brain-derived neurotrophic factor), een eiwit dat essentieel is voor leren en geheugen. Al na één enkele trainingssessie stijgt het BDNF-niveau meetbaar, en regelmatige training versterkt dit effect structureel.
Cognitieve revalidatie via kinesitherapie is geschikt voor iedereen die na een neurologisch voorval cognitieve klachten ervaart: CVA (dagelijks krijgen ongeveer 52 Belgen een beroerte), traumatisch hersenletsel, de ziekte van Parkinson, multiple sclerose, long COVID en beginnende dementie. Een meta-analyse van 64 studies toont aan dat bewegingstherapie gecombineerd met cognitieve training het cognitief functioneren en geheugen significant verbetert, terwijl cognitieve training alleen geen significant effect heeft. De combinatie van bewegen en denken maakt het verschil.
O'Donoghue et al. Stroke, 2022.
Waar helpen wij bij? Een overzicht van onze behandelingen
Bij KineKracht bieden we verschillende behandelvormen die specifiek gericht zijn op cognitief herstel via neurologische kinesitherapie. Elke behandeling wordt afgestemd op jouw persoonlijke situatie, klachten en doelen.
Dubbeltaaktraining
Dubbeltaaktraining is een behandelvorm binnen de neurologische kinesitherapie waarbij je gelijktijdig een motorische en een cognitieve taak uitvoert, zodat je hersenen leren om meerdere processen tegelijk te verwerken. Na een neurologisch voorval lukt het vaak niet meer om twee dingen tegelijk te doen, zoals wandelen terwijl je een gesprek voert, of je evenwicht bewaren terwijl je nadenkt.
Met dubbeltaaktraining oefenen we dit gericht: bijvoorbeeld balanceren terwijl je woorden opnoemt, of stappen op een loopband terwijl je rekenopgaven oplost. Een meta-analyse van 14 gerandomiseerde studies bevestigt dat deze aanpak de cognitieve functie bij CVA-patiënten significant verbetert, met aanhoudend effect ook na afloop van de behandeling. Het beste resultaat wordt bereikt bij sessies van minstens 4 weken, 3 keer per week.
Feng et al. Disability and Rehabilitation, 2025.
Evenwichts- en gangrevalidatie
Evenwichts- en gangrevalidatie is een gespecialiseerde vorm van neurologische kinesitherapie die gericht is op het verbeteren van je balans en looppatroon via oefeningen die tegelijk je hersenen activeren. Na een beroerte of hersenletsel raken evenwicht en coördinatie vaak verstoord, wat het valrisico sterk verhoogt. Door balansoefeningen te combineren met cognitieve uitdagingen trainen we niet alleen je stabiliteit, maar ook de hersenfuncties die nodig zijn om veilig te bewegen in het dagelijks leven. Onderzoek toont aan dat deze aanpak het valrisico met 25% vermindert en het risico op verwondingen door vallen met 22,2% verlaagt, met aanhoudend effect tot 8 weken na de behandeling.
Functionele oefentherapie
Functionele oefentherapie is een behandelvorm binnen de neurologische revalidatie waarbij je dagelijkse activiteiten gericht oefent in een therapeutische omgeving, zodat je deze zelfstandig weer kunt uitvoeren. Na een neurologisch voorval kan het moeilijk zijn om alledaagse taken uit te voeren die zowel lichamelijke als cognitieve inspanning vragen, zoals boodschappen doen, koken of je financiën beheren. Door deze taken stapsgewijs te oefenen, eerst in een vereenvoudigde vorm en daarna steeds complexer, bouw je zowel je fysieke vaardigheden als je cognitieve functies weer op. Onderzoek bevestigt dat lichaamsbeweging de aanmaak van neurotrofe factoren stimuleert en het leervermogen en geheugen verbetert bij verschillende neurologische aandoeningen.
Fernandes et al. Neural Plasticity, 2020.
Conditie- en krachttraining
Conditie- en krachttraining is een opbouwend oefenprogramma van aerobe en krachtoefeningen, gericht op het verbeteren van je uithoudingsvermogen en spierkracht, met als bijkomend voordeel een direct positief effect op je cognitief functioneren. Na een neurologisch voorval gaat je conditie vaak sterk achteruit, wat niet alleen je lichaam maar ook je brein treft: verminderde cerebrale doorbloeding en lagere BDNF-niveaus remmen het cognitief herstel af.
Met een individueel opgebouwd oefenprogramma werken we stap voor stap aan het versterken van je conditie en cognitief herstel. Een meta-analyse van 21 studies bij Parkinson-patiënten toont aan dat lichaamsbeweging de globale cognitieve functie significant verbetert, waarbij gecombineerde oefenprogramma's effectiever zijn dan enkelvoudige benaderingen. Aanbevolen wordt minstens 60 minuten per dag aan gecombineerde oefeningen, op lichte tot matige intensiteit.
Kim et al. Parkinsonism & Related Disorders, 2023.
Wanneer start je best met cognitieve revalidatie?
Zo snel mogelijk na het neurologisch voorval. Hoe eerder je start met revalidatie, hoe beter de resultaten, zowel voor fysiek als cognitief herstel. Een meta-analyse van 16 studies (1.908 patiënten) toont aan dat vroegtijdige revalidatie significant beter scoort dan late revalidatie op zelfzorgvaardigheden, motorisch functioneren en neurologisch herstel.
Maar ook als je voorval al langer geleden is en je nog steeds cognitieve klachten ervaart, is het nooit te laat om te starten. Neuroplasticiteit, het vermogen van je hersenen om nieuwe verbindingen te vormen, blijft je hele leven actief. Overleg met je behandelend arts over een doorverwijzing naar een kinesitherapeut met ervaring in neurologische revalidatie.
Wei et al. BMC Neurology, 2024.
Onze aanpak: persoonlijk en op maat
Bij KineKracht starten we altijd met een grondig intakegesprek waarbij we je lichamelijke mogelijkheden, cognitieve klachten en persoonlijke doelen in kaart brengen. Op basis van deze evaluatie stellen we een behandelplan op maat samen met meetbare doelen.
Gedurende het hele revalidatietraject passen we de behandeling aan op basis van je vooruitgang. We monitoren je cognitieve en fysieke evolutie en sturen bij waar nodig. Cognitieve revalidatie is bij uitstek een multidisciplinair verhaal: we werken nauw samen met je neuroloog, huisarts, logopedist, ergotherapeut en neuropsycholoog om een optimaal herstel te garanderen. Bij KineKracht begeleidt Stien Avet, kinesitherapeute met een masterdiploma in neurologische revalidatie (Universiteit Gent), patiënten met neurologische aandoeningen.
Terugbetaling via het ziekenfonds
Neurologische kinesitherapie, en dus ook cognitieve revalidatie via kinesitherapie, komt in aanmerking voor terugbetaling door het ziekenfonds. Je hebt hiervoor een voorschrift nodig van je arts (neuroloog, huisarts of revalidatiearts). Afhankelijk van de ernst en aard van je aandoening zijn er verschillende mogelijkheden:
Fa-pathologie: tot 60 terugbetaalde sessies kinesitherapie binnen 12 maanden na de eerste sessie.
Fb-pathologie: 60 sessies per jaar, hernieuwbaar. Dit geldt voor neurologische aandoeningen die niet onder de Fa- of E-lijst vallen.
E-pathologie (bij ernstige neurologische aandoeningen): een onbeperkt aantal sessies gedurende 3 jaar, verlengbaar via de adviserend arts.
De classificatie wordt bepaald door je arts op basis van je diagnose. Wij helpen je graag met alle administratieve vragen hieromtrent.
RIZIV, Terugbetaling kinesitherapie Fa en Fb.
Maak vandaag nog een afspraak
Maak vandaag nog een afspraak
Ervaar je cognitieve klachten na een beroerte, hersenletsel, Parkinson, MS of long COVID? Of heb je vragen over wat cognitieve revalidatie via kinesitherapie voor jou kan betekenen? Neem gerust contact op met ons team bij KineKracht in Waregem. Samen bekijken we hoe we je het best kunnen begeleiden op weg naar cognitief herstel.
Je hoeft dit niet alleen te doen. Wij staan klaar om je te helpen, stap voor stap, op jouw tempo.
Maak een afspraak of neem contact op voor meer informatie.