Een onderrug die op slot schiet bij het opstaan, een nek die na een dag achter het scherm niet meer wil meedraaien, of pijn die telkens terugkeert net wanneer je denkt dat ze weg is: rug- en nekklachten zijn een van de meest voorkomende redenen waarom mensen bij KineKracht in Waregem langskomen. Vaak heb je dan al het een en ander geprobeerd, van pijnstillers tot rust, zonder dat de klacht echt overgaat.
In dit artikel lees je wat manuele therapie bij rug- en nekklachten precies inhoudt, bij welke klachten ze helpt, welke technieken een manueel therapeut gebruikt en wat de wetenschap erover zegt. We overlopen ook wanneer je best start, hoe onze aanpak in Waregem eruitziet en hoe de terugbetaling via het ziekenfonds werkt.
Kort samengevat
- Lage rugpijn is wereldwijd de belangrijkste oorzaak van jaren geleefd met beperking, en het aantal jaren met beperking door lage rugpijn steeg met 54% tussen 1990 en 2015 (Hartvigsen et al., The Lancet, 2018).
- Nekpijn is erg frequent: op een willekeurig moment heeft ongeveer 3.551 op de 100.000 mensen er last van, met de hoogste cijfers in Noord-Europese landen zoals Noorwegen, Finland en Denemarken (Safiri et al., BMJ, 2020).
- Bij nekpijn geeft manuele therapie in combinatie met oefentherapie betere resultaten op pijn, functie en tevredenheid dan manuele therapie of oefening alleen, op basis van een systematische review van 23 gerandomiseerde studies (Hidalgo et al., Journal of Back and Musculoskeletal Rehabilitation, 2017).
- Bij chronische lage rugpijn geeft spinale manipulatie vergelijkbare resultaten als andere aanbevolen behandelingen zoals oefentherapie, op basis van een meta-analyse van 47 studies bij 9.211 deelnemers (Rubinstein et al., BMJ, 2019).
Waarom manuele therapie bij rug- en nekklachten zo belangrijk is
Rug- en nekklachten zijn alomtegenwoordig. Lage rugpijn is intussen de belangrijkste oorzaak van beperking ter wereld, en bij vrijwel iedereen met lage rugpijn is er geen specifieke, aanwijsbare structurele oorzaak te vinden: de klacht is dan aspecifiek en mechanisch van aard (Hartvigsen et al., The Lancet, 2018). Ook nekpijn komt heel vaak voor, met op elk moment ongeveer 3,5% van de bevolking die er last van heeft (Safiri et al., BMJ, 2020).
De meeste episodes van rug- en nekpijn verbeteren vanzelf, maar herval is eerder regel dan uitzondering. Daar ligt net de meerwaarde van manuele therapie: door de beweeglijkheid van gewrichten en spieren te herstellen en je tegelijk gerichte oefeningen en advies mee te geven, pakt de therapeut niet alleen de pijn van vandaag aan, maar verkleint hij ook de kans op terugkerende klachten. Bij KineKracht in Waregem combineren we daarom altijd manuele technieken met actieve revalidatie.
Waar helpen wij bij? Manuele therapie voor rug- en nekklachten in de praktijk
Manuele therapie is een onderdeel van de kinesitherapie waarbij we sterker inzetten op manuele technieken om de beweeglijkheid van een gewricht en de omliggende spieren te herstellen. Bij rug- en nekklachten zetten we verschillende technieken in, die we telkens afstemmen op jouw klacht en combineren met oefentherapie. Hieronder lichten we de belangrijkste toe.
Mobilisaties
Mobilisatie is een zachte, ritmische techniek waarbij de therapeut een gewricht herhaaldelijk en gecontroleerd binnen zijn natuurlijke bewegingsgrens beweegt. Bij rug- en nekklachten zijn wervelgewrichten vaak stijf en pijnlijk, waardoor je bepaalde bewegingen gaat vermijden en de klacht zo in stand houdt. Met mobilisaties van de wervelkolom herstelt de manueel therapeut geleidelijk de beweeglijkheid, vermindert de pijn en doorbreekt hij dat vermijdingspatroon. Een Cochrane-review van 51 studies bij 2.920 deelnemers besloot dat mobilisatie en manipulatie vergelijkbare resultaten geven bij nekpijn, en beveelt aan om aan de nek bij voorkeur de zachtere mobilisatie te kiezen omwille van de veiligheid.
Gross et al., Cochrane Database of Systematic Reviews, 2015.
Gewrichtsmanipulatie
Manipulatie is een snelle, gerichte beweging met kleine amplitude aan het einde van de bewegingsbaan van een gewricht, vaak hoorbaar als een zogenaamde krak. We zetten deze techniek in wanneer een wervelgewricht duidelijk beperkt is in zijn beweging en zachtere technieken onvoldoende effect geven. De manueel therapeut voert een manipulatie enkel uit na een grondig onderzoek en na het uitsluiten van risicofactoren. Bij acute lage rugpijn levert spinale manipulatie een matige maar duidelijke verbetering van pijn en functie op tot zes weken, met enkel milde, voorbijgaande bijwerkingen (Paige et al., JAMA, 2017). Bij chronische lage rugpijn zijn de effecten vergelijkbaar met die van andere aanbevolen behandelingen, zoals oefentherapie (Rubinstein et al., BMJ, 2019).
Triggerpoint- en weke-delenbehandeling
Triggerpointbehandeling is een techniek waarbij de therapeut met gerichte druk pijnlijke, verharde plekjes in een spier, de zogenaamde triggerpoints, losmaakt. Bij rug- en nekklachten zijn de spieren rond de wervelkolom vaak overbelast en gespannen, wat de pijn en stijfheid versterkt. Met manuele druk, rekking en weke-delentechnieken ontspant de manueel therapeut deze spieren, waardoor de doorbloeding verbetert en de pijn afneemt. In een systematische review van 23 studies bleken weke-delentechnieken aan nek en bovenrug op korte termijn gunstig voor pijn en dagelijks functioneren bij nekpijn.
Hidalgo et al., Journal of Back and Musculoskeletal Rehabilitation, 2017.
Oefentherapie en zelfmanagement
Oefentherapie is het actieve deel van de behandeling, waarbij je onder begeleiding gerichte oefeningen aanleert om kracht, stabiliteit en beweeglijkheid op te bouwen. Manuele technieken verminderen de pijn op korte termijn, maar zonder actieve opbouw keren klachten vaak terug. Daarom koppelt de manueel therapeut elke sessie aan oefeningen en houdingsadvies die je zelf thuis verderzet, zoals we die ook aanbieden in onze nek- en rugschool. Bij chronische lage rugpijn is oefentherapie werkzaam voor pijn in vergelijking met geen behandeling of gebruikelijke zorg, en even effectief als manuele therapie (Hayden et al., Cochrane Database of Systematic Reviews, 2021). Bij chronische nekpijn geeft de combinatie van manipulatie met oefening bovendien een klein bijkomend voordeel op pijn en beperking tegenover oefening alleen (Coulter et al., Pain Physician, 2019).
Wanneer start je best met manuele therapie voor rug- en nekklachten?
Hoe sneller je een gerichte aanpak start, hoe kleiner de kans dat acute klachten chronisch worden. Bij acute lage rugpijn geeft een vroege, actieve aanpak met onder meer manuele technieken al binnen enkele weken een merkbare verbetering van pijn en functie (Paige et al., JAMA, 2017). Wacht dus niet tot de klacht weken blijft aanslepen.
Tegelijk is het belangrijk om eerst alarmsignalen uit te sluiten. Bij krachtsverlies, gevoelsverlies, koorts, onverklaard gewichtsverlies of klachten na een zwaar ongeval verwijzen we je eerst naar je huisarts voor verder onderzoek. In alle andere gevallen kan je, in overleg met je huisarts, snel starten, vaak zonder dat er eerst beeldvorming nodig is.
Onze aanpak: persoonlijk en op maat
Bij KineKracht in Waregem start elk traject met een grondige intake. Charlotte Devos, kinesitherapeute en manueel therapeut, brengt eerst de aard van je rug- of nekklacht in kaart: hoe ze ontstaan is, wat ze uitlokt, je werk- en sporthouding en eventuele alarmsignalen. Op basis van dat klinische onderzoek stelt ze een persoonlijk behandelplan op.
Vervolgens kiezen we gericht tussen mobilisaties, manipulaties en weke-delentechnieken, altijd in combinatie met oefentherapie en houdingsadvies. We evalueren je vooruitgang regelmatig en sturen het plan bij waar nodig, zodat je stap voor stap minder afhankelijk wordt van passieve behandelingen en zelf weer grip krijgt op je klacht.
Terugbetaling via het ziekenfonds
Manuele therapie binnen de kinesitherapie wordt in België terugbetaald via het RIZIV. Met een voorschrift van je huisarts of specialist heb je voor courante rug- en nekklachten recht op 18 terugbetaalde sessies per pathologische situatie binnen het kalenderjaar.
Voor bepaalde chronische of zware aandoeningen, de zogenaamde Fa- en Fb-pathologieën, gelden ruimere pakketten; je arts beoordeelt of je daarvoor in aanmerking komt. Heb je vragen over je dossier of de administratie? We helpen je tijdens je eerste afspraak in Waregem graag op weg. De actuele tarieven en voorwaarden vind je op de website van het RIZIV.
Maak vandaag nog een afspraak
Maak vandaag nog een afspraak
Loop je al een tijd rond met rug- of nekpijn en wil je weten of manuele therapie iets voor jou is? Bij KineKracht in Waregem starten we met een grondig onderzoek en een eerlijk advies, met of zonder manuele technieken.
Vraag je huisarts een voorschrift voor kinesitherapie en plan eenvoudig online een eerste afspraak in. Samen bekijken we wat realistisch is, hoeveel sessies je nodig hebt en hoe je thuis verder werkt aan een blijvend herstel.
Maak een afspraak of neem contact op voor meer informatie.
